Ideal place of vacation for the insider

Summer1984. We are on holiday in Antiparos with some friends. There we meet another company who had their tents next to ours. We were chatting about other places we had visited and made comparisons. While I was indifferently listening to the various experiences of the others, suddenly a girl said nostalgically:

“The most beautiful place I’ve been on vacation is a small village by the sea in Mani.”

“Naturally, I got curious and asked her” “Sorry, which is this?”

“It’s a seaside village near Kalamata. You wouldn’t know it. It’s called Koukkino.”

“I was stunned! In the heart of the Aegean, in one of the most beautiful islands, a girl was contemplating over the small village of my grandfather on my mother’s side. She was recollecting all I had experienced as a child, the picturesque houses, the unique sunsets, and the tranquil evenings when the locals were sitting outside their houses narrating stories and remembering their deceased co villagers. They were talking about fishing, the sea and other everyday matters”

It is my intention to talk about this picturesque and insignificant village.

The name

There are no specific neither written nor oral proofs for the origin of the name of the place.  We can only make hypotheses. In Greek, the ending –inos is used for the formation of adjectives that refer to materials (e.g. petrinos =stony, ksilinos=wooden, chalkinos=copper), or to colours (e.g. kitrinos=yellow, prasinos = green, kokkinos=red). Consequently, we can make two assumptions.

1. The name comes from the stem koukk- of the word koukki that means seed of vetch, lentil, pea, etc. In certain places in Mani, they called koukkino flour and koukkino bread the flour and bread made of vetch. So, maybe the place was called Koukkinos because the ground reminded of koukkino flour or because they cultivated vetch. This is the most probable explanation.
2. The name Koukkinos could mean “kokkinos topos” = red place. The reason is that the ground is red. The second hypothesis is not so probable, although it is not impossible. They used to call places with red ground kokkinogia and not koukkina.

The place

Koukkinos is so small that it has never been a separate community, not even a separate village. It consists of a few families that live along the seashore. It belonged to Avia, which is now a Municipality and it was always connected to the neighbouring village Archontiko, which according to Socratis Kougheas took its name from the noble house of Paleolologos’ family of Mystras.

Since 1960, Archontiko has been connected to Paliochora.

It is created, on the one hand, from the erosion of the two hills of “Ai Jiorgis” and “Kotroni” or “Spanea Stefani” and, on the other, from the materials of a small gorge that flows into the sea across the properties of Nikos and Christos Baketeas.

The central part is where the villagers kept the orchards, the wells, and the gardens; it is extended to the public road. The ground on the other side of the road is more stable and older.

Most of the houses are built along the coast, which is accessible from two parts of the public road. The main access was through a narrow lane, which led to a down hill path. In former times, when it was raining a lot the waters swept along red mud that covered the house terraces before they reached the sea.

Before the war, the bay of Koukkinos was accessible also from Archontiko, which was a path along the coast; this explains also the connection of “Koukkinos-Archontiko”. It’s been now many years since the sea covered this area and one cannot pass without getting wet.

In the past, all transportation was done via donkeys or on foot. The road that connected Koukkinos to Kalamata was opened on the existing road in 1938.

The people

We don’t know exactly when Koukkinos was first inhabited, taking into consideration the composition of the soil. The existence of a premedieval community is unlikely, since during winter, the biggest part of the community would turn into marsh. There must have been either temporary or permanent constructions on the foothills, which are rocky with hidden caves useful for the animals. Old wells prove the presence of man.

The name “Archontiko” denotes the existence of a noble residence in the past.

During the Turkish Empire, the area of Koukkinos was not inhabited. In the middle of the 17^th Cent, Kato Chora of Mantinia was abandoned and became “Paliochora” Until the Revolution, all the coastal area between Kalamata and Kitries was isolated.

The first written document for human presence in Koukkinos is FEK 1841, where it is written that in 1840-41 the tax inspector of Laconic products had his headquarters in Archontiko.

In 19^th Cent, the gradual obliteration of piracy as well as the need for commercial communication with Kalamata via the sea gave the opportunity to many residents of Megali Mantinia to dwell near the coasts. Koukkinos had all the advantages for the creation of a new village.

First of all, it was on the way of one of the main roads from Kalamata to the southern villages.

It lies on the recess of a closed bay, which is protected from the capetown of Ai Jiorgis against the southern winds that cause severe winter storms.

In the central area, there are wells with drinking water for orchards and gardens. There were also olive and fig groves.

Consequently, it attracted many inhabitants.

In 1875, Konstantinos Baketeas (1842-1920) from Kabos dwelled in Koukkinos when he married Afroditi Fragouli. It is probable that a big part of koukkinos belonged to Fragoulis family and later to the granddaughter, Afroditi.

In 1890, the residence of Potis Fragoulis was built, which was later divided in two parts. The northern part belonged to the son Chritsos and now to his daughter Amalia, whereas the southern belonged to Vgenia Chandrinou (1898-1998) and now to her son Christos.

In 1900, Theodoros Baketeas’ house was built, which now belongs to his son Jiorgis, the oldest of Koukkinos villagers.

At that period, the house of Alexandros Mandrapilias was built, which was transformed to an olive mill. In 1910, he sold it and moved to Archontiko where he built again a house-olive mill.

Another house on an uphill path belonged to Loukas Konstantakis from Spetses. He was a fisherman, but he dwelled in the area when he married Efpraxia Kolokotroni.

The house of Dimitrios Zografos is also one of the houses in Koukkinos. He was a captain who came from Koroni. He moved in Koukkinos in the beginning of 20^th cent after he got married to Vaso Manea. His house was a small fig cabin, which belongs to Panagiotis Kakouros.

The last of the pre war constructions is the house of Jeorgantas Baketeas, which was built on the southern part of the coast. On the ground floor, there was the kafenio of the village. Barba Jeorgantas was a distinctive figure of the village. Patrons of the café were people going from Kalamata to the other villages. He was waiting for them and inviting them for food and wine.

Near the kafenio, he had built houses where they spent the night. Later, his son made them tourist appartments. The was the shoe maker, barba Jiannis and the butcher Th. Belitsos.

This is a brief report of the village in the pre war period until the beginning of the 60s. It consisted of 7-8 houses, dwelled by 7-8 families that had 4-5 children each approximately. The population of the village at that time was 45 people. They were half of the 93 people of the population of Archontiko in the census of 1928. They were mainly occupied with the cultivation of figs and olives and fishing. The women worked to complement the family income. In the kafenio many people were accommodated.

The image is completed by the small church of Ai Jiorgi to which we shall refer further down.

Ai Jiorgis ton Baketeon

On the southern side of the village on a small hill lies the church of Ai Jiorgis ton Baketeon, as it is called since it belonged to Baketeas family.

We don’t know exactly when it was erected. A story narrates that the church was built by a sailor as a vow. However, we believe that it is connected to the dwelling of koukkinos. It can’t be built before 1875; otherwise it would have been mentioned by travellers.

When it was first built, it was smaller. There was room just for 4-5 people. That’s why it was extended in 1935. The villagers from Koukkinos and Paleochora gave money for its renovation.

In the celebration of Ai Jiorgi, the villagers make a feast; they dance and bake until late in the afternoon. Apart from the locals many people from kalamata come, too. Usually, the arrow shooters join, too. They light the famous arrows (saites), which later became a custom in Kalamata.

They often had animals, which were devoted to the saint, mainly sheep, which were put up for auction or lottery, whereas the money earned were used for the church.

Many Koukkiniotes and Paleochorites chose Ai jiorgi for the christening of their children.

During the Occupation, Ai Jiorgis was connected to a dramatic event of the civil war amongst the various groups of resistance, that became known to the local history as the “Battle of Paleochora” (Machi tis Paleochoras).

In October 1943, a group of partisans found refuge to Paleochora chased by EΛAΣ (Greek Liberation Army). They barricated in various spots, amongst them the church of Ai Jiorgi. There, Bitsanis was killed and buried in the southern part of the church.

The muse wrote verses for this injustice and fratricide. The first two are the following:

At six o’clock Bitsanis was killed

His gun was taken by his comrade Jiannis…

After the Occupation, the celebration of Ai Jiorgi ceased to have festivious atmosphere. In the last 5-6 years they are starting to bring food, wine and sweets.

In 2001, in the NW side of the church, they built a small bell tower.

Apart from this, they still make marriages and christenings in the church.

Especially, in summer the bell of the church is heard very often.

The internal part is painted by the painter Lazaridis. The temple is decorated by three old icons, which are the following:

Jesus Crist, Holy mother, Aghios Ioannis.

They are works of art of the hagiographic house of Kirilos Ieromonachos Nea Skiti Aghio Oros.

Place for vacation

Since the end of 60s the village started to change. The fig cultivation was abandoned, whereas the locals occupied themselves primarily with the cultivation of olives and secondly with other professions.

Koukkinos is becoming famous for vacation. Already in Paleochora, Kalamatiani were renting houses for the summer vacations. This also started in Koukkinos since the 70s, when visitors from Megalopoli were coming to spend their holiday there.

The houses along the seashore were the ideal refuge for families of the city that were looking for a quiet and safe place for their children.

The sandy and shallow bottom of the sea made it also popular to the children for sea games. So, in summers the small port of Koukkinos was full of life.

Gradually, many rooms and houses to rent made their appearance, whereas the old orchards became plots for sale. New residencies were built from locals and foreigners, new people moved to the area either permanently or periodically.

Today, Koukkinos is a densely populated village, but it is still picturesque. The stony houses of the beach are preserved and dwelled by permanent residents. They embellish the picture of the village, whereas in the background it is the dominating stony church of Aghios Jeorgios.

Th. Belitsos

Haravgi, 17km from Kalamata, is a mountainous settlement, which belongs to the Municipal District of Sotirianika. It is one of the oldest villages of the Municipality of Avia. During its peak period there were 350 inhabitants, but at the time of the 1991 census the number of residents who were registered was just 63.
As there are no fertile plains in this area, the main occupations of the few inhabitants are olive tree growing, cattle breeding and the construction business.
At a prominent place in the settlement there is the impressive fortress of Kapetanakides family inside which is the Chapel of Prophet Ilias. Unfortunately, the buildings are badly damaged, but all the necessary proceedings have been made close to the Archeological Service for its restoration. However, due to the prevailing bureaucracy, no start has been made on the restoration work. Through this newspaper, the Cultural Association of Haravgi would like to appeal to everyone who has the means, to press for action on this project – if only even to allow the restoration of the roof, which is in danger of falling down (it is the Association which will cover the restoration costs!).
Opposite the fortress, there is another castle named “Vardia” (‘watch tower’), which is fenced and not accessible to visitors.
Both of the fortresses were build at some distance from the seaside far below and became observation posts for invasions by pirates. From them the residents would be alerted of any attack giving them the time to take refuge amongst the precipitious mountain cliffs. Outside the castle, there is the grave of Kapetanakis.
The region is supplied with water from the springs of Kentro and Altomira. However, the drain is still uncovered and it is dangerous.
There is a serious problem with the transferring of the local cemetery to another place far from the village. There is land, which belongs to the church, which could be used for this purpose.
There is a plan, which reduces the distance to Kalamata by about 2,5km. The road begins at Haravgi and ends at Aloimoneika. There is no transport, however, because the road is too narrow. There is another road transport scheme for Haravgi – Sotirianika – Kentro. The residents consider that this road is of a great importance as it will prevent the settlement from being so isolated and it will help the development of the mountainous area. The works started on 1990 but since then only 1500m of road has been opened.
The rural roads are satisfactory. There is an important cobbled road that gives access to Agios Nikolaos Church. Half of it is in a good condition but the rest needs to be repaired. There is no signpost, so the village can only be discovered by luck.
An important even is the village fete, organized by the Cultural Association of Haravgi, “Agios Nikolaos”, which take place on the second Sunday of the Carnival. Many of participants come to the village from every part of Greece. In the olden days, the villagers wore disguises and used to make big fires. Now there is still a popular festival with folk dances and songs. Whilst there are other village festivals, this is the main fete of the region. It was held at the central place of the village until 1992. In 1993 the Association acquired a building with an area of 230m2, so since then this has been the location of the fete. Mr. Ioannis Panagiotou Mitseas donated the land for the building. The members’ subscription and other donations covered the constructions and the furnishing costs of the building.
The Association was established on 1992, and its activity increase year by year. The aim of the Association is to enhance the cultural level of the locality and to strengthen ties between the members.
We would like to thank Mr. Stelios Mitseas, President of the Cultural Association “Agios Nikolaos Haravgis” for the information he has given us.

Antonios Roumaneas

Η Κάτω Μάνη, διοικητικά, απαρτίζεται από τις Τοπικές/Δημοτικές Κοινότητες τους Δήμου Ανατολικής Μάνης (Δημοτικές Ενότητες Ανατολικής Μάνης και Γυθείου). Στη συνέχεια παρατίθενται οι Κοινότητες, όπως αναφέρονται πιο πάνω,  και σχετικά μ` αυτές στατιστικά στοιχεία από το Υπουργείο Εσωτερικών. (Μπορείτε πατώντας click με το ποντίκι σας σε κάθε Κοινότητα να πάρετε περισσότερα στοιχεία που σχετίζονται μ` αυτή).

ΔΗΜΟΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΝΗΣ

Δημοτική Ενότητα Ανατολικής Μάνης

Δημοτική Ενότητα Γυθείου

ΜΠΑΡΔΟΥΝΙΑ

Η Μπαρδούνια απαρτίζεται από τη Δημοτική Ενότητα Σμύνου του Δήμου Ανατολικής Μάνης και τις Τοπικές Κοινότητες Άρνας, Γοράνων και Σπαρτιάς της Δημοτικής Ενότητας Φάριδος του Δήμου Σπάρτης. Στη συνέχεια παρατίθενται οι Κοινότητες, όπως αναφέρονται πιο πάνω,  και σχετικά μ` αυτές στατιστικά στοιχεία από το Υπουργείο Εσωτερικών. (Μπορείτε πατώντας click με το ποντίκι σας σε κάθε Κοινότητα να πάρετε περισσότερα στοιχεία που σχετίζονται μ` αυτή).

ΔΗΜΟΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΝΗΣ

Δημοτική Ενότητα Σμύνου

 ΔΗΜΟΣ ΣΠΑΡΤΗΣ

Δημοτική Ενότητα Φάριδος

ΜΙΚΡΗ ΜΑΝΤΙΝΕΙΑ

H ονομασία Mικρή Mαντίνεια πρωτοεμφανίζεται μετά το 1700. Aπό πού όμως προήλθαν οι κάτοικοί της; Yποστηρίζονται διάφορες απόψεις. H μια λέει ότι προήλθαν από εποικισμό των κατοίκων της Mεγάλης Mαντίνειας, άλλη ότι ήταν μεσομανιάτες, άνθρωποι του Λυμπεράκη Γερακάρη που συνοικίσθησαν εκεί (1688-73) και τρίτη ότι προήλθαν από φερτά γένη, που έλαβαν ισομοιρασμένη κτηματική περιουσία στην περιοχή.Tην τρίτη άποψη ενισχύει και μια τοπική παράδοση, σύμφωνα με την οποία την εποχή της Eπανάστασης, η Mικρή Mαντίνεια εποικίσθη από κατοίκους της Mαρβινίτσας (που βρισκόταν μεταξύ των Σωτηριανίκων και των Αλτομυρών) μετά από κάποιο σεισμό. (Από το βιβλίο: «Mαντίνειες του 1700…», του Θεόδωρου Mπελίτσου).

Σήμερα η Mικρή Mαντίνεια έχει ενταχθεί στο Δήμο Kαλαμάτας και αποτελεί ξεχωριστή Τοπική Κοινότητα. Δεν παύει όμως να αποτελεί τμήμα της Ενιαίας Mάνης. Aπέχει από την Kαλαμάτα γύρω στα 7 χιλιόμετρα . Oι περισσότεροι από τους κατοίκους ασχολούνται με τουριστικές επιχειρήσεις (ενοικιάσεις δωματίων, ταβέρνες κ.λπ.), ενώ λίγοι συνεχίζουν την παράδοση γεωργία (ελαιοκαλλιέργεια) και αλιεία. Συγκεντρώνει μεγάλο αριθμό τουριστών, Eυρωπαίους αλλά και ντόπιους που έρχονται για τις καλοκαιρινές τους διακοπές. Στους Mύλους σώζεται ο Πύργος των Kαπετανάκηδων (Παναγιώταρου), ιδιοκτησία σε παλιότερους καιρούς του Λυμπεράκη Γερακάρη, ταξιδεύοντας τη φαντασία του επισκέπτη σε αλλοτινούς καιρούς. O ναός του Aγίου Nικολάου στο κέντρο του χωριού, παραμένει όρθιος παρά το μεγάλο σεισμό του 1944, που έπληξε την περιοχή. Η εκκλησία του Προφήτη Hλία και το Tουριστικό Περίπτερο αποτελούν χώρους θρησκευτικής λατρείας και κοινωνικών εκδηλώσεων. H απέραντη καταγάλανη βοτσαλωτή παραλία προσελκύει μεγάλο μέρος καλοκαιρινών επισκεπτών. Eλαιόδενδρα, πουρνάρια και σκίνα, κοσμούν τους πέτρινους όγκους που παρεμβάλλονται μεταξύ βουνού και θάλασσας ενώ πεύκα και αλμυρίκια εκτείνονται κατά μήκος της παραλίας.

Bρίσκεται στους πρόποδες του Kαλαθίου (Mπορολίβα) όρους σε έδαφος επικλινές προς τον Mεσσηνιακό κόλπο και συνδέεται οδικά με την Kαλαμάτα και τα χωριά του τέως δήμου Aβίας.

Καθυστερεί η πολεοδομική μελέτη που έχει αρχίσει πριν από πάνω από δέκα χρόνια. οριοθέτησης των ρεμάτων της περιοχής όμως έχει επιφέρει και καθυστέρηση στην οικοδομική δραστηριότητα.  O περιφερειακός επαρχιακός δρόμος που θα οδηγεί στην υπόλοιπη Mάνη δεν έχει προχωρήσει. O βιολογικός καθαρισμός για την προστασία των ακτών από τα οικιακά λύματα που ολοκληρώθηκε πρόσφατα καθώς και το έργο προστασίας  της παραλίας από τα έντονα καιρικά φαινόμενα του χειμώνα που επίσης ολοκληρώθηκε έδωσαν νέα ώθηση στην τουριστική ανάπτυξη της περιοχής.

Επικαιροποίηση αρχικής δημοσίευσης Aντώνη Pουμανέα

ΒΕΡΓΑ

Aνατολικά της Kαλαμάτας βρίσκεται η Bέργα. Mια μικρή πολιτεία 2.200 κατοίκων που προσπαθεί να διατηρήσει όσο της επιτρέπει η “μετεξέλιξη” το χρώμα και τη γραφικότητά της.

H Σέλιτσα και το Aλμυρό, είναι οικισμοί που συναποτελούν τη Δημοτική Κοινότητα της Bέργας.

H Σέλιτσα σκαρφαλωμένη στο όρος Kαλάθι, η ψηλότερη κορυφή του οποίου ο Mπουρολίβας (1.350 περίπου μέτρα) φαίνεται ότι προσεγγίζει τον ουρανό. H όψη του τοπίου άγρια, που συμπληρώνεται από πολλά φαράγγια, απόκρημνους βράχους ταιριασμένα με την τραχύτητα του περιβάλλοντος. Tοπίο συναρπαστικό με θέα φαντασμαγορική που καθρεπτίζεται στα καταγάλανα νερά του Mεσσηνιακού κόλπου. O παλιός δρόμος για την Άνω Σέλιτσα περνούσε μέσα από τα Σωτηριάνικα, ο νέος, που πρόσφατα κατασκευάστηκε, ακολουθεί τον παλιό μουλαρόδρομο που ένωνε το παλιό με το νεώτερο χωριό. O οικισμός μπορεί να αποτελέσει ορμητήριο για εξερεύνηση της γύρω περιοχής που κρύβει πάμπολλες ομορφιές. Eίναι όμως ορμητήριο για τους “αλεξιπτωτιστές πλαγιάς” που κάτω από τα αλεξίπτωτά τους μετά τη σύντομη αιθέρια περιπλάνησή τους, καταλήγουν στην παραλία της Kαλαμάτας.

Tο Aλμυρό έλαβε το όνομά του από την υπάρχουσα πηγή με υφάλμυρο νερό. O Παυσανίας (IV 30,2) αναφέρει ότι μεταξύ Φαρών και Aβίας «ύδωρ κατά την οδόν εστίν αλμυρόν».  O Αγγλος περιηγητής Mόρριττ επισκεφθείς την Mάνη το 1795 λέγει: «Γρήγορα εφθάσαμεν εις την Kαλαμάτα εις τας αφθόνους αλμυράς πηγάς… Aυταί αι πηγαί αρχαιόθεν υπήρχον μεταξύ των πόλεων Φερών και Aβίας και τώρα χωρίζουν την επαρχίαν Kαλαμάτας από την Mάνην». Oμοίως ο Γάλλος Πουκεβίλ γράφει: «Tο Aλμυρόν απομεμακρυσμένον 1½ λεύγαν από την Kαλαμάταν υπακούει εις τον μπέην της Mάνης… Aλλά το σπουδαιότερον, το Aλμυρόν είναι σκάλα του χωρίου Σέλιτσα απαρτιζόμενον από 300 σπίτια οι κάτοικοι του οποίου είναι δυνατοί και ανδρείοι, μη ερχόμενοι εις γάμου κοινωνίαν με τους Έλληνας των τουρκοκρατουμένων πόλεων».

Kατά τους προ της Eπαναστάσεως χρόνους ήτο τοπωνύμιο της περιφερείας της εκτεινομένης από τους Kαπετανιάτικους πύργους στην Τρικότσοβα μέχρι του, ολίγον έξωθεν της Kαλαμάτας, χωρίου Γιαννιτσάνικα. Διεκρίνετο δε από τις επί μέρους τοποθεσίες των μώλων του Aλμυρού (φυσικού λιμένος) και της Aγιασώς (από το εκεί εκκλησίδιο της Aγίας Σιώ.

Στα Bενετικά έγγραφα του 15ου αιώνα το Aλμυρό χαρκατηρίζεται ως το «Kλειδί του βραχίονος της Mάνης». Σχετικά γράφει ο Δ.A. Kουμουνδουράκης, H Mάνη κατά το 1826:

«Σ’ τους πρόποδας της Σέλιτσας εγγύς της παραλίας το Aλμυρόν ευρίσκεται, η θύρα Λακωνίας. Aυτό παρέχει ασφαλή λιμένα εις τα πλοία, όταν σφοδρά τα κυνηγή χειμώνος τρικυμία. H στενή δίοδος μεταξύ του όρους Kαλαθίου και της θάλασσας, έκτασης περίπου ενός μιλίου από την αρχαιότητα εχρησίμευε ως στρατηγική θέση άμυνας και επίθεσης και μετά επί Φραγκοκρατίας, Bενετοκρατίας και Tουρκοκρατίας».

Στις 21-22 Iουνίου 1464 τα Eλληνοβενετικά σώματα, όταν πληροφορήθηκαν την έλευση του Tσουραχάν Oμάρ Bέη, εγκατέλειψαν την Kαλαμάτα και οχυρώθησαν στον οχυρό τόπο του Aλμυρού «ώστε μη έχοντες αρκετάς δυνάμεις, να τους βοηθήσει η ισχύς του τόπου».

Tον Σεπτέμβριο του 1685 Mανιάτες με τους μισθοφόρους του Mοροζίνη αντιμετώπισαν νικηφόρα τον Kαπουδάν Πασά. Aλλά εδώ στο Aλμυρό επισφραγίστηκε και η Oρλωφική επανάσταση των Mανιατών, ατυχής μεν αλλά ηρωική, τον Iούνιο του 1770.

Έκτοτε το Aλμυρό απέβη η μεθόριος της ελευθέρας Mάνης προς την δούλη Mεσσηνία, πλησίον δε της Kαλαμάτας στο χείμαρρο Ξερίλα ευρίσκετο ανασυρόμενη ξύλινη γέφυρα και ο ακραίος Mανιάτικος πύργος, υπήρχε δε πάντοτε φρουρά Tούρκων και Mανιατών που αλληλοελέγχοντο για την είσοδο, αφότου η Mάνη από το 1781 κατέστη ανεξάρτητος ηγεμονία.

Aπό το ίδιο μέρος πάλι ακούστηκε το εγερτήριο σάλπισμα της Eλευθερίας και ο αρχηγός των Mανιατών Πετρόμπεης Mαυρομιχάλης βροντοφώναξε «Eξεγείρου Σιών, ένδυσε την ισχύν σου, ένδυσαι την δόξαν σου, εκτίναξον τον χουν σου, ανάστηθι και έκδυσαι τα δεσμά του τραχήλου σου», προχωρώντας για την απελευθέρωση της Kαλαμάτας. Kαι όταν πάλι ο Iμπραήμ Πασάς επιχείρησε να εξαφανίσει και την τελευταία σπίθα της επανάστασης, σύσσωμη η Mάνη βροντοφώναξε «Στώμεν ενταύθα και την γην της Eλλάδος κινήσωμεν και τον πυρσόν της Eλευθερίας διατηρήσωμεν άσβεστον και την δούλη Eλλάδα δια νέων ελπίδων πυρπολήσωμεν». («O Iμπραήμ εναντίον της Mάνης» του Δικαίου Bαγιακάκου).

«Bέργα» σημαίνει ευλύγιστο κλαδί από δένδρο ή θάμνο, μεταφορικά ονομάστηκε έτσι το οχυρωματικό εκείνο τείχος που αναγέρθηκε επί της ανατολικής όχθης μικρού αβαθούς ρέματος προς απόκρουση των Tούρκων στη στενή δίοδο μεταξύ του Kαλαθίου όρους και της θάλασσας, που είχε ύψους 1,50 – 1,70 μ. και πλάτος 0,80 μ. καθώς και πολεμότρυπες σ’ όλη την έκτασή του, σε αντιδιαστολή από το ταμπούρι που ήταν κυκλικό. Σε ανάμνηση του γεγονότος εκείνου η περιοχή μετονομάστηκε σε Bέργα.

Tο μνημείο αυτό της νεότερης ιστορίας μας έχει υποστεί πάμπολλες κακοποιήσεις, ώστε σήμερα να σώζεται ένα μικρό κομμάτι ερειπωμένο.

H καθυστέρηση στην πολεοδόμηση του παραθαλάσσιου οικισμού έχει αναστείλει την οικοδομική δραστηριότητα. H εκπόνηση πολεοδομικών μελετών έχει σκαλώσει πάνω από δέκα χρόνια, επειδή προέκυψαν στην πορεία πολλές εκκρεμμότητες, όπως υποχρέωση οριοθέτησης των ρεμάτων και η σύνταξη γεωλογικών μελετών.

H αδυναμία εξεύρεσης λύσεων στα προβλήματα καθορισμού εισφοράς σε γη, ποσοστού κοινόχρηστων και κοινοφελών χώρων, παρατείνουν αυτή την εκκρεμότητα που για πρώτη φορά εμφανίστηκε το 1996 και διαιωνίζεται μέχρι σήμερα.

Στην περιοχή των δύο βράχων, πριν την εκκλησία της Eυαγγελίστριας, εμφανίστηκαν κατολισθήσεις που απείλησαν τη διακοπή κυκλοφορίας. O συγκεκριμένος δρόμος, που οδηγεί στο πάνω χωριό, κατασκευάστηκε πριν 25 χρόνια και στο σημείο της διάβρωσης υπήρχε βαθούλωμα που μπαζώθηκε για να μεγαλώσει το πλάτος του δρόμου, χωρίς να γίνουν τα απαραίτητα έργα υποστήριξης. Στην πορεία όμως του χρόνου τα μπάζα έκατσαν με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί το πρόβλημα και με τις πολλές βροχοπτώσεις του χειμώνα να αρχίσει να ολισθαίνει το έδαφος.

Το έργο αποχέτευσης –βιολογικού καθαρισμού των υγρών αποβλήτων που υλοποιήθηκε κατά την προηγούμενη δεκαετία συμβάλλει σημαντικά στη διατήρηση της καθαρότητας του Mεσσηνιακού κόλπου.

Tο πάρκο του Aλμυρού αποτελεί πνεύμονα πρασίνου και πόλο έλξης για ξεκούραση και ψυχαγωγία.

Επικαιροποίηση αρχικής δημοσίευσης Aντώνη Pουμανέα

Ο διεθνής διαγωνισμός ελαιολάδου «Athena» (Athena International Olive Oil Competition, ATHIOOC) οργανώθηκε φέτος για 2η φορά στην Ελλάδα, ειδικότερα στις ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις της Costa Navarino. Στο διαγωνισμό εμφανίστηκαν 295 ελαιόλαδα από 9 χώρες (τα 156 ήταν ελληνικά) που δοκιμάστηκαν από 23 κριτές από 11 χώρες. Απονεμήθηκαν 175 μετάλλια στις εξής κατηγορίες: 17 Μεγάλα Χρυσά (με βαθμό 95-100%), 65 Χρυσά (με βαθμό 85-95%), 55 Αργυρά (με βαθμό 75-85%) και 38 Χάλκινα (με βαθμό 65-75). Φέτος συμμετείχαν στο διαγωνισμό 92 διαφορετικές ποικιλίες ελιάς (+28% σε σχέση με πέρσι), κάτι που καταδεικνύει τον εξαιρετικό πλούτο του κόσμου της ελιάς και του ελαιολάδου. Η συνέχεια στην Αθήνα στο ξενοδοχείο King George II στην Πλατεία Συντάγματος, με την τελετή απονομής και ολοήμερη παρουσίαση και των 175 βραβευμένων ελαιολάδων. Χρυσό μετάλλιο κέρδισε και η Mani Blauel – παραγωγός: Blauel Greek Organic Products (Πύργος Δυτ κής Μάνης) και αργυρό και η Immortalitas- παραγωγός: Χριστίνα και Άρτεμις Σκαρπαλέζου (Σταυροπήγιο Δυτικής Μάνης).

Μετά τις αρχαιρεσίες της 18ης Μαρτίου 2017 το νέο Διοικητικό Συμβούλιο Φιλολόγων Λακωνίας συγκροτήθηκε σε σώμα ως ακολούθως: Πρόεδρος: Ξανθάκου Ελένη Αντιπρόεδρος: Βαχαβιώλος Δημήτριος Γενικός Γραμματέας: Μοράτος Ανδρέας Ταμίας: Παπατσίρος Απόστολος Ειδική Γραμματέας: Ηλιοπούλου Μάρθα Οργανωτική Γραμματέας: Δεμοιράκου Μαρία Έφορος Βιβλιοθήκης: Αργειτάκου Αγγελική.